vrijdag 15 oktober 2004

A brutal practice
Het Nachtegal van D.C. Lama, vannacht in het programma van Giel Beelen op 3FM.

Ik kijk graag naar de debatten tussen de Amerikaanse presidentskandidaten, al was het maar omdat het één van de weinige programma’s is die niet worden uitgezonden als ik nog maar net wakker ben. Maar het zal ook komen omdat ik een studie op het gebied van massacommunicatie heb gevolgd en er geen televisieprogramma is dat zoveel wordt onderzocht als juist die debatten. Hoe komt iemand sympathiek over? Hoeveel scheten laten Amerikanen tijdens de verschillende kandidaten? Bij welke kandidaat zijn er de meeste erecties? Het onderzoek dat mij het meest is bijgebleven toont aan dat mensen niet zozeer instemmen op grond van wat er wordt gezegd, maar vooral hoe het wordt gezegd. Niet echt een geruststellende gedachte als je bedenkt dat de uitslag misschien wel beslist of de Derde Wereldoorlog straks definitief zal uitbarsten, maar dat maakt zo’n debat natuurlijk wel extra spannend. Ik hoop dat George Bush geen tweede termijn krijgt om de wereld in zijn with or against us te splitsen en ben daarom voor John Kerry, die in zijn leven al eens eerder een onzinnige oorlog heeft proberen te stoppen.

En hij deed het goed in het laatste debat. Wat zeg ik: hij deed het geweldig! Kerry wordt wel eens verweten niet echt daadkrachtig over te komen, maar in het laatste debat was er maar één echte leider: John Kerry. De man was rustig, toonde een grote feitenkennis en viel Bush aan op ieder mogelijk punt waar diens beleid had gefaald. Hij liet merken een president voor alle Amerikanen te willen zijn en begon zijn slottoespraak ook zelfverzekerd met ‘my fellow Americans’. Bush stond er maar een beetje ongemakkelijk bij te stotteren en probeerde af en toe een grapje te maken, waaruit vooral bleek dat het hem niet echt interesseerde wat de gemiddelde Amerikaan er op achteruit was gegaan. Nee: het was duidelijk voor mij. Kerry had niet alleen aangetoond het alternatief voor die fundamentalistische christen te zijn, maar toonde zich tevens een waar president.

Tientallen miljoenen televisiekijkers konden zien hoe de huidige president werd gereduceerd tot een man die alleen voor de rijkste 1 procent van het land opkwam en ik wilde de vlag al uithangen omdat het gevaar van een compleet gepolariseerde wereld eindelijk geweken leek. Dat was in ieder geval mijn mening. Direct na het debat luisterde ik echter naar het commentaar van de zogenaamde deskundigen, die in uiterst voorzichtige bewoordingen slechts een kleine overwinning aan John Kerry wilden toeschrijven. Er waren ook nog wat analisten die Bush de winnaar vonden en die werden niet eens uitgelachen. Ik vond dat een flinke domper, want uit diverse onderzoeken is gebleken dat het uitroepen van een winnaar minstens zoveel invloed heeft op het stemgedrag als het debat zelf!

Het was al de tweede keer dat mijn vreugde ongegrond leek te zijn. Tijdens het tweede debat had ik namelijk een vergelijkbare ervaring. Toen vond ik Kerry overigens niet veel sterker dan George Bush, omdat hij toen nog niet de presidentiële uitstraling had als tijdens het derde debat en Bush nog overkwam als een sympathieke man met levenslust. Tot er een vraag uit het publiek kwam van een jonge vrouw met lang blond haar. Ze was me al eerder opgevallen in het publiek, maar dat is niet zo vreemd. Vraag mij op een willekeurig tijdstip in een willekeurige ruimte hoeveel vrouwen er met lang blond haar aanwezig zijn, en ik zal je het antwoord geven. De reden daarvan is simpel: ik vind lang blond haar waanzinnig geil.

De vrouw heette Sarah Degenhart en stelde aan Kerry een vraag over abortus. Wat zou hij tegen iemand zeggen die hem vertelde geen belasting te willen betalen, omdat dit eventueel gebruikt zou kunnen worden om abortusklinieken te financieren. Kerry ging er blijkbaar van uit dat zij een fanatieke tegenstander van abortus was, zoals een groot deel van de Amerikanen, en zei dat hij haar standpunt respecteerde, maar dat zoiets uiteindelijk, onder voorwaarden, de keuze van ieder afzonderlijk mens moest zijn.

Ik was het met Kerry eens, maar vermoedde dat hij zich vergiste. Op de één of andere manier (en ik heb tenslotte aardig wat gezichten van vrouwen met lang blond haar van dichtbij bekeken) dacht ik aan het gezicht van deze vrouw te kunnen zien dat zij zelf ook ooit een abortus had laten plegen. En dat zij deze vraag in een U-bocht stelde, omdat zij wilde weten of de presidentskandidaten begrip konden tonen voor haar beslissing, die in Amerika heel erg gevoelig ligt.

En in dat vermoeden werd ik bevestigd toen George Bush de tijd kreeg om antwoord op de vraag geven. Die had niet zoveel woorden nodig als Kerry en zei over abortus: It's a brutal practice. Nee, bij Bush hoef je niet aan te komen met verhalen over verkrachtingen en kindmoeders in de ghetto’s. It’s a brutal practice. A brutal practice! A brutal practice, meisje!

Het debat ging weer verder (over de oorlog in Irak) en op de achtergrond was Sarah Degenhart nog steeds in beeld. Ze huilde. Op haar wangen waren duidelijk tranen te zien en 40 miljoen televisiekijkers waren er getuige van. Sarah Degenhart. Ik vermoedde dat hele legers journalisten haar meteen zouden traceren om haar verhaal te publiceren. Binnen 24 uur zou heel de wereld weten hoe zij ooit zwanger was geraakt, hoe moeilijk haar beslissing was geweest en hoe zij zich voelde toen die Texaanse cowboy haar vertelde dat ze moreel gezien een slecht mens was. Niet alleen zou het de kansen op het presidentschap van George Bush verkleinen; het zou eindelijk een opening zijn in het rigide denken van die machtige anti-abortuslobby. Eindelijk zouden die Amerikanen zien dat er een grijs gebied was binnen dat zwart/witte denken. Ik kon niet wachten tot het debat was afgelopen en alle commentatoren over Bush zouden vallen, omdat hij met zijn botte opmerkingen een meisje aan het huilen had gemaakt.

Maar: geen woord daarover. Het was de Nederlandse televisie niet opgevallen; CNN had het niet opgemerkt en in geen enkele krant kon ik er ook maar iets over teruglezen. Gisteren heb ik haar naam op Google gezocht en vond daar bijna 200 hits. Nergens werd zij geïnterviewd of werd er iets over haar leven verteld en bijna alle links waren naar sites van anti-arbortusorganisaties, die haar prezen dat zij Kerry toch maar mooi als geldschieter voor doodsklinieken had ontmaskerd.

Het is mij wel duidelijk waarom ik na mijn studie geen communicatie-onderzoek ben gaan doen: ik begrijp namelijk helemaal niets van die Amerikanen.

Links:
Google-links Sarah Degenhart
Foto's van Sarah (Deze screenshots zijn gemaakt tijdens haar vraag en de antwoorden erop. De tranen kwamen later.)
Een stream van tweede debat tussen Bush en Kerry is te zien op www.c-span.org. Sarah stelt haar vraag na 1 uur en 19 minuten. De tranen zijn te zien tijdens de vragen die daarop volgen, hoewel dat via Internet lang niet zo duidelijk is als op televisie. Een beetje journalist moet de videoband echter nog wel kunnen achterhalen.
Transcript derde debat Bush-Kerry
Transcript tweede debat Bush-Kerry